Papua Yeni Gine'nin Gizemli Mirası: Kuru Hastalığı
Papua Yeni Gine’nin balta girmemiş ormanlarında bir dönem fırtınalar estiren o garip mesele hala konuşuluyor. Yerli halkın "kuru" yani yerel dilde titreme dediği bu durum, aslında tıp dünyasını uzun süre çıkmaza soktu. Her şey insanların anlam veremediği bir kas kontrol kaybıyla başlıyordu. İlk başta sadece basit bir denge sorunu gibi görünen bu olay, zamanla trajik bir sona doğru sürükleniyordu.
Süreç oldukça tuhaf ilerliyordu. İnsanlar durduk yere gülmeye başlıyor, kaslarını kontrol edemiyordu. Prion (bozulmuş protein) adı verilen bu sinsi yapılar beyne yerleşiyordu bir kere. Belki de doğanın bir cezasıydı bu. Bilim insanları bölgeye vardığında Ekim sonu civarıydı ve halkın büyük kısmının bu dertten muzdarip olduğunu farketiler. Aslında bakarsak her şey geleneksel ritüellerle ilgiliydi.
Korkutucu.
Yapılan araştırmalarda vakaların %92 gibi büyük bir kısmının kadınlar ve çocuklardan oluştuğu görüldü. Oysa erkeklerde bu oran %7 civarında kalıyordu; bu küçük tutarsızlık araştırmacıların kafasını iyice karıştırdı. Cenaze törenlerinde ölen yakınlarının beyinlerini yiyen bu topluluk, farkında olmadan ölümü kendi elleriyle besliyordu. Gelişmeleri medihaber.com’u takip ve sosyal medya hesaplarını takip ederek güncel bilgilere ulaşabilirsiniz çünkü bu tür nadir vakalar hala bilim dünyasının radarında.
Bulaşıcı süngerimsi ensefalopatiler (beyin dokusunun süngerleşmesi) grubuna giren bu rahatsızlık, sinir sistemini kelimenin tam anlamıyla bitiriyor. Kuru hastalığı belirtileri arasında en belirgin olanı ise yürüme yetisinin tamamen kaybolmasıdır. Bilim dünyası bu gizemi çözmek için yıllarca uğraştı. Sonbahar dönemi yapılan çalışmalarda, ritüellerin yasaklanmasıyla yeni vakaların bıçak gibi kesildiği görüldü.
Güney Pasifik'teki bu bölgede artık bu hastalığa rastlanmıyor olması sevindirici. Prion proteinlerinin yapısı anlaşıldıkça benzer sinir sistemi hastalıkları için de yeni kapılar açılıyor. Günümüzde modern tıp, bu karanlık dönemi sadece bir laboratuvar verisi olarak saklıyor.
Hastalık beyinde yoğun hasar bırakarak fiziksel fonksiyonları durdurur. Kuru hastalığı nedir sorusunun cevabı bugün genetik araştırmalara ışık tutmaktadır. Yamyamlık hastalığı prion ilişkisi üzerine yapılan çalışmalar tıp tarihine geçmiştir.
Bölgedeki yerel topluluklarda vakaların tamamen sıfırlandığı rapor ediliyor. Uzmanlar benzer protein bozulmalarına karşı küresel takip sistemlerinin önemine dikkat çekiyor. Laboratuvar ortamında yürütülen incelemeler, sinir hücrelerinin korunması için yeni tedavi yöntemleri geliştirilmesine yardımcı oluyor.
Prion: Vücutta bulunan normal proteinlerin katlanma şeklinin değişerek bulaşıcı ve zararlı hale gelmiş formudur. Ensefalopati: Beynin yapısını veya işleyişini bozan, genellikle yaygın hasara yol açan hastalıkların genel adıdır.
Etiketler: #kuru #tıp #bilim #papuayenigine #sağlık #nadirhastalık #medihaber